شاید تجربه کرده باشید و یا در اطرافیان دیده اید که در فصل های پاییز و زمستان علائمی همچون سردرد، سرگیجه، حالت تهوع و درد معده رخ داده باشد و گاهی این علائم تا استفراغ و اسهال نیز پیش رفته باشد. احتمالا علل مختلفی را برای آن جستجو کرده اید اما به نتیجه مشخصی نرسیده اید. در سالیان اخیر ویروسی از خانواده RNA ویروس ها به نام «نورواک» یا « نورو ویروس» در کشور ما شیوع یافته است که افراد را به گاستروانتریت (ورم معده و روده) مبتلا می کند. این ویروس که با نام «ویروس استفراغ زمستانی و یا آنفولانزای معده» هم شناخته می شود باعث اسهال، استفراغ، درد معده، تب و سردرد در افراد مبتلا می گردد. گاهی یکی از اعضای خانواده، گاهی چندین نفر در یک ناحیه و حتی بعضی مواقع همه گیری های بزرگ در شهرها رخ می دهد و چندصد تا چندهزار نفر را مبتلا می کنند همانگونه که در اسفند سال ۱۳۹۷ چندین شهر ایران دچار اپیدمی ویروس نورواک شدند. این ویروس قدرت عفونت زایی بالایی دارد به طوری که ۱۲ ساعت پس از ابتلا علائم بیماری تظاهر پیدا کرده و باعث بروز اسهال و استفراغ و کم آبی بیمار می شود. خشکی دهان و گلو و احساس سرگیجه در زمان ایستادن از علائم کاهش آب بدن می باشد. از سویی دیگر نورو ویروس می تواند محرک شروع دیگر مشکلات گوارشی از جمله سندرم روده تحریک پذیر و یا بیماری التهابی روده باشد. در شرایط خاص عفونت نورو ویروس فلور باکتری های نرمال روده ای را تغییر می دهد و باعث بروز عفونت های دیگر می شود. قبل از شروع علائم بیماری ویروس در مدفوع فرد مبتلا وجود دارد و حتی می تواند تا ۲ هفته بعد از بهبود علائم نیز باقی بماند. اگرچه با خودمراقبتی و استراحت کافی، علائم بیماری پس از چند روز در بزرگسالان بهبود پیدا می کند اما بیماری در کودکان و سالمندان وخیم تر خواهد بود.
نوروویروس به شدت مسری است و در فضاهای پر ازدحام و بسته همچون مهدکودک ها، مدارس، خوابگاه های دانشجویی، خانه های سالمندان، مدارس، پادگان ها و… به سرعت گسترش می یابد. همه افراد در طول زندگی خود در معرض چندین بار ابتلا به نورو ویروس می باشند چرا که ایمنی حاصل از ابتلا به این ویروس مادام العمر نیست و تیپ های مختلفی از این ویروس وجود دارد که ابتلا به یک نوع از آنها فرد را در برابر تیپ های دیگر ایمن نمی کند.

راه های انتقال بیماری:
– انتقال ویروس از فرد مبتلا به سایر افراد از طریق لمس سطوح آلوده در اماکن پر ازدحام و همچنین وسایل حمل و نقل عمومی
– استفاده از ظروف مشترک در زمان ابتلای اعضای خانواده و یا اطرافیان به بیماری
پیشگیری:
– از آنجایی که این ویروس تحمل طیف دمایی گسترده ای از زیر صفر تا بالای ۶۰ درجه سانتی گراد را دارد و تا چند روز فعالیت بیماریزایی خود را حفظ می کند لذا ضدعفونی کلیه سطوح در تماس بیمار از جمله شیرآلات دستشویی، دستگیره درها، کف حمام و دستشویی، موس و کیبورد کامپیوتر، صفحه موبایل و هرآنچه تماس دست با آن زیاد باشد ضروری است.
– ضدعقونی میوه و سبزیجات قبل از مصرف

نتیجه گیری
افراد مبتلا به نورواک ممکن است تا روزها ویروس را به دیگران انتقال دهند و این اتفاق در افراد با نقص ایمنی تا ماه ها ادامه می یابد. درمان خاصی برای این بیماری وجود ندارد و حتی آنتی بیوتیک ها هم بر آن اثری ندارند و داروی ضد ویروسی اختصاصی هم در دسترس نیست. لذا پیشگری و کنترل در کنار رعایت نکات بهداشتی بهترین راه درمان است. با توجه به آنکه سطوح پرتماس منزل نقش مهمی در انتقال ویروس و ابتلای افراد دارد توصیه می گردد همواره فضای منزل از نظر آلودگی میکروبی کنترل شده و به صورت مرتب به خصوص در فصل های سرد سال میکروب زدایی در برنامه نظافت گنجانده شود. ضدعفونی کردن یک راه مهم و کلیدی برای از بین بردن انواع ویروسها، باکتری ها و قارچ های بیماری زا در فضای منزل می باشد. این امر زمانی پر رنگ تر می شود که اعضای خانواده از وسایل حمل و نقل عمومی برای ترددهای خود استفاده می کنند زیرا به احتمال زیاد میکروب را از طریق دستان خود به خانه انتقال خواهند داد. با توجه به تراکم بالای ویروس در مدفوع فرد مبتلا، سرویس های بهداشتی و شیرآلات از مهمترین مواردی هستند که بایستی در اولویت ضدعفونی قرار گیرند. از دیگر راه های انتقال ویروس، غذا، آب و سبزیجات آلوده می باشد که وجود این ویروس بر روی آنها اثبات شده است. از این رو توصیه می شود سبزیجات را قبل از مصرف کاملا شستشو داده و از ضدعفونی شدن آنها اطمینان حاصل نمایید.